Adresowanie i działanie grup

Każde urządzenie KNX ma jeden adres fizyczny, a funkcje łączy się adresami grupowymi: czujnik wysyła telegram na adres grupy, a każdy aktor zapisany do tej grupy wykonuje polecenie. Knx.org tego nie opisuje, więc cały rozdział to wiedza ogólna z zakresu kursu KNX Basic.

Dwa rodzaje adresów

Cecha	Adres fizyczny	Adres grupowy
Format	obszar.linia.urządzenie, np. 1.1.5	3-poziomowy główna/środkowa/podgrupa, np. 1/0/1 (też 2-poziomowy lub wolny)
Zakres	0–15 . 0–15 . 0–255	0–31 / 0–7 / 0–255
Ile na urządzenie	dokładnie jeden	wiele, przypisanych do obiektów komunikacyjnych
Do czego	programowanie w ETS i diagnostyka	codzienna praca instalacji: polecenia i statusy
Kto go używa	ETS i instalator	czujniki i aktory między sobą

Jak działa grupa, krok po kroku

1. W ETS tworzysz adres grupowy, np. 1/0/1 „Salon – sufit wł/wył”.
2. Przeciągasz go na obiekt komunikacyjny przycisku (nadawca) i na obiekt kanału aktora (odbiorca).
3. Wgrywasz konfigurację; każde urządzenie zapisuje swoją tablicę adresów grupowych i powiązań z obiektami.
4. Naciśnięcie przycisku wysyła telegram zapisu (GroupValueWrite) na 1/0/1 z wartością 1 (DPT 1.001 = włącz).
5. Telegram słyszy cała linia, ale reagują tylko urządzenia, które mają 1/0/1 w swojej tablicy. Sprzęgła przepuszczają go do innych linii tylko wtedy, gdy ta grupa jest w ich tablicy filtrów.
6. Aktor włącza światło i wysyła status na osobny adres, np. 1/0/2, z którego korzysta wizualizacja i dioda w przycisku.

Zasady warte zapamiętania

• Jedna grupa, jedna funkcja, jeden typ danych. Nie mieszaj w jednej grupie wł/wył (DPT 1.001) z jasnością w % (DPT 5.001).
• Jeden do wielu. Jeden telegram może sterować wieloma aktorami, np. „wszystkie światła wył” to jeden adres przypisany do wielu kanałów.
• Wiele do jednego. Obiekt może słuchać kilku adresów (przycisk lokalny i wyłącznik centralny), ale wysyła tylko na pierwszy przypisany, tzw. adres wysyłający.
• Trzy rodzaje telegramów grupowych: zapis (polecenie), odczyt (pytanie o stan) i odpowiedź.
• Flagi obiektu decydują, co obiekt może: K komunikacja, O odczyt, Z zapis, T transmisja, A aktualizacja, I inicjalizacja (w ETS po angielsku C, R, W, T, U, I).
• Oddzielaj polecenie od statusu, np. 1/0/1 steruje, 1/0/2 mówi, jaki jest stan.
• Układ trzech poziomów ustal na początku projektu. Popularny wariant: grupa główna = rodzaj funkcji (1 oświetlenie, 2 rolety, 3 HVAC), środkowa = piętro lub strefa, podgrupa = konkretna funkcja w pomieszczeniu.

Po co są grupy

• Brak centralnego sterownika. Przycisk i aktor rozmawiają bezpośrednio przez adres grupowy, więc światło działa także wtedy, gdy padnie serwer lub wizualizacja.
• Funkcje centralne i sceny. Kanał przekaźnika może słuchać np. „Salon sufit”, „Centralne wyłączenie” i „Scena Wyjście” jednocześnie.
• Zmiany bez kucia ścian. Żeby przycisk sterował innym światłem, zmieniasz przypisanie adresu w ETS, a nie okablowanie.
• Wspólny język dla reszty systemu. Wizualizacje i aplikacje korzystają z tych samych adresów grupowych, importowanych z projektu ETS.

Układ poziomów można też odwrócić: piętro / funkcja / obwód, np. 1/0/3 = Parter / Oświetlenie / Salon sufit. Ważne, by trzymać się jednego układu w całym projekcie.

Przykład: adresy grupowe salonu

Adres	Nazwa	DPT	Nadawca	Odbiorcy
1/0/1	Salon sufit wł/wył	1.001	przycisk w salonie	aktor, kanał A
1/0/2	Salon sufit status	1.001	aktor, kanał A	dioda przycisku, wizualizacja
1/1/1	Salon ściemnianie względne	3.007	przycisk w salonie	ściemniacz
1/1/2	Salon jasność w %	5.001	wizualizacja	ściemniacz
1/0/100	Wszystkie światła wył	1.001	przycisk przy wyjściu	wszystkie kanały aktorów światła